ВӘХИТОВ Венер Абсаттар улы (11.11.1945, БАССР‑ҙың Ауырғазы р‑ны Солтанморат а.), биохимик, молекуляр биолог. БР ФА акад. (1991), биол. ф. д‑ры (1990), проф. (1993). РФ‑тың (2000) һәм БР‑ҙың (1995) атҡ. фән эшмәкәре. БАХИ‑ны тамамлаған (1969). 1981 й. алып Биохимия һәм генетика ин‑тында: лаб. мөдире, 1990 й. — дир., 2017 й. — баш ғилми хеҙм‑р; бер үк ваҡытта 1995—2003 йй. БР ФА‑ның вице‑президенты. Фәнни тикшеренеүҙәре ген, рибосомалы РНК‑ның структураларын, ДНК‑ның ҡабатланыусы нуклеотид эҙмә-эҙлелектәрен, һыуыҡ тәьҫирендә үҫемлектәрҙең аҡһым гены экспрессияһына цитоһөлдәнең үҙгәреүе һәм протеинкиназ әүҙемлеге үҙгәреүе йоғонтоһон өйрәнеүгә, фармакогеномика проблемаларына арналған. В. етәкс. биологик актив матдәләрҙең суперпродуценттарының ген инженерияһы конструкциялары, бөйөр синдромлы геморрагик биҙгәк вирусына ҡаршы ДНК‑вакцинаның прототибы табылған; байтаҡ психотроп, анксиолитик, ноотроп һәм антиаритмик препараттарҙың ген‑мишендәре идентификацияланған. Үҫемлек һәм микроорганизм геномдарының структур-функциональ ойошҡанлығы б‑са фәнни йүнәлешкә нигеҙ һалыусы. 300‑ҙән ашыу фәнни хеҙмәт һәм 20 уйлап табыу авторы. 2‑се дәрәжә “Ватан алдында күрһәткән хеҙмәттәре өсөн” орд. м‑н бүләкләнгән (2012).

Хеҙм.: Секвенирование ДНК. М., 1999 (авторҙ.); Изучение генома и генетическая трансформация растений. Иркутск, 2001 (авторҙ.); Цитохром Р450 и иммунная система: факты, гипотезы, перспективы. Уфа, 2003 (авторҙ.).

Б.М.Миркин

Тәрж. Г.А.Миһранова

Текст на русском языке

 

Яндекс.Метрика