УРҘАЙБАШ, Бүздәк р‑нындағы ауыл, Арыҫлан а/с ҡарай. Район үҙәгенән һәм Бүздәк т. юл ст. Т.‑Көнб. табан 30 км алыҫлыҡта Урҙай й. (Сәрмәсән й. басс.) буйында урынлашҡан. Халҡы: 1906 й. — 2387 кеше; 1920 – 2337; 1939 – 1525; 1959 – 1045; 1989 – 792; 2002 – 756 кеше. Татарҙар, башҡорттар йәшәй. Халҡы “Иҫке Бүздәк‑агроинвест” ЯСЙ‑нда эшләй. Урта мәктәп, балалар баҡсаһы, фельдшер‑акушерлыҡ пункты, китапхана  бар.

    Ауылға Ҡазан даруғаһы Ҡаңлыулусы башҡорттары үҙ ерҙәрендә Урҙайбаш исеме м‑н нигеҙ һала, 1793 й. алып билдәле (керҙәшлек килешеүе б‑са  бында типтәрҙәр төпләнгән). Исеме гидронимдан алынған. 1795 й. 55 йортта 287 кеше йәшәгән, 1865 й. 215 йортта — 1198 кеше. Малс‑ҡ, игенселек, умарт‑ҡ м‑н шөғөлләнгәндәр. Мәсет, училище, 9 һыу тирмәне булған. 1906 й. 2 мәсет теркәлгән. 30‑сы йй. алып хәҙ. исемен йөрөтә. Д.Ә.Ғәйнанов, М.Ғ.Мәүлитова, Ғ.Х.Миңлебаев ошо ауылда тыуған.

З.М.Цуканова

Тәрж. Р.Ғ.Ғилманов