“УГАТУ-САТ”, Ерҙең яһалма микроюлдашы; БР‑ҙағы тәүге ғилми‑белем биреү юлдашы (2009). 2007–09 йй. Авиация техник университетында юлдаштың проекты (А.Х.Солтанов, В.Х.Баһманов), “Полёт” ЯАЙ КБ‑нда (Омск ҡ.) – платформаһы (Б.Ф.Нестеров) эшләнгән. Юлдаш 2009 й. 17 сент. Байконур космодромынан (Ҡаҙағстан) “Фрегат” тиҙләткес блогы (С.А.Лавочкин ис. ҒПБ, Химки ҡ.) ҡуйылған “Союз‑2.1б” ракета‑йөрөткөсө (“ЦСКБ‑Прогресс” Ғилми‑производство ракета‑космос үҙәге, Һамар ҡ.) м‑н ебәрелгән. Ауырлығы 40 кг. Ҡояшҡа ҡарата синхрон булған орбита б‑са 800–850 км бейеклектә хәрәкәт итә; Ер тирәһендә әйләнеү периоды – 111 мин, респ. терр‑яһы өҫтөндә осоп үтеү ваҡыты – 20 мин. Радиоһәүәҫкәрҙәр диапазонында эшләгән элемтә аппараттары, GlobalStar системаһы модемы һәм күп каналлы мультиспектраль камера (һүрәтләү һәләте 1 пикселгә 50 м, күҙәтеү киңлеге 400 км) м‑н йыһазландырылған. Файҙаланыу ваҡыты – 3 йыл. Юлдаш элемтәһе өлкәһендәге һ.б. тикшеренеүҙәр өсөн тәғәйенләнгән. Юлдаштан алынған мәғлүмәт ӨДАТУ‑ның Мәғлүмәт ҡабул итеү һәм эшкәртеү үҙәгенә ебәрелә. GlobalStar кәрәҙле элемтә юлдаштары төркөмө аша сигналды ретрансляциялау һәм юлдаш‑ара алмашыу үткәрелгән. Дистанцион зондлау ваҡытында юлдаштың ҡайһы бер системаларының төҙөк булмауы асыҡланған, шунлыҡтан ер өҫтөнөң сифатлы һүрәттәрен алып булмаған. 2010 й. “УГАТУ‑САТ 2” ярымавтоматлаштырылған микроюлдаш модулен төҙөү б‑са эштәр башланған.

И.И.Городецкий, А.Х.Солтанов

Тәрж. Р.Ғ.Ғилманов