СТӘРЛЕТАМАҠ БАШҠОРТ ДРАМА ТЕАТРЫ. 1990 й. “САММИ” (актёрҙар, менеджерҙар, меценаттар, интеллектуалдар союзы) театр‑мәҙәни берекмәһе составында Башҡ. театр‑студияһы булараҡ ойошторола, 1991 й. алып Стәрлетамаҡ ҡ. Театр берекмәһе составында Башҡ. драма театры, 2002 й. Стәрлетамаҡ башҡ. дәүләт драма театры, 2013 й. алып Стәрлетамаҡ дәүләт театр‑концерт берләшмәһе составында.

Тәүге художество етәксеһе һәм баш реж. — Г.М.Ильясова. Труппаға Ф.А.Бәкеров, Н.М.Бәкерова, Р.Ә.Ғәлин, Р.А.Ғәлина, К.Б.Исламғолова, И.Х.Йомағолов, И.Р. һәм Ф.А. Рәхимовтар, Ә.Р.Хөсәйенов, Х.Ғ.Яруллинһ.б. инә. Д.Иҫәбәковтың “Көтөр кешем бар минең” спектакле тәүге спектакль була. Театрҙың аяҡҡа баҫыу осоро халыҡтың соц. һәм әхлаҡи аңын асыуға йүнәлтелгән спектакль-концепциялар булдырыу м‑н характерлана. Репертуарға башҡ. һәм Рәсәй авторҙарының әхлаҡи‑фәлс. тематикалы әҫәрҙәре инә: Н.В.Коляданың “Мурлин Мурло”, Р.Ҡол‑Дәүләттең “Бермуд өсмөйөшө”, Р.Ғ.Солтангәрәевтең “Теге донъя, был донъя” һ.б. И.Х.Йомағоловтың “Буш сәңгелдәк”, Ф.М.Бүләковтың “Мөхәббәт ҡарағы” һәм “Онотолған доға” (БР‑ҙың Салауат Юлаев ис. Дәүләт пр. лауреаты, 1994), Б.Гавриловтың “Ҡабул ит уларҙы, Шамбала!”, Ғ.Ғ.Шафиҡовтың “Мәмерйә” спектаклдәренә психологик киҫкенлек, фәлс. йүнәлеш, гротеск, сатира һәм сәхнә образының метафоралығы хас. Реж. М.Хәмид ҡуйған И.Садиҡовтың “Хужа Насретдиндың биш ҡатыны”, Х.Ниязиҙың “Һөйәркәмә кисен барам” спектаклдәре — музыкаллек, нескә юмор; У.Шекспирҙың “Король Ричард III” спектакле трагик художество тәрәнлеге м‑н айырылып тора. Постановкаларҙы ш. уҡ Ә.Ә.Абушахманов, Бәкеров, А.Ә.Нәҙерғолов, Р.М.Назарова; художестволы биҙәүҙе — С.Г.Аслаева, А.Л.‑Х.Ғиләжев, М.С.Шнейдерман; муз. биҙәүҙе — И.В.Лебедев, Р.М.Хәсәнов, И.М.Хәлилов; хореографик биҙәүҙе Х.Ә.Ишбирҙин, А.А.Туғанова, И.Н.Филипповаһ.б. башҡара.

90‑сы йй. аҙ. театрға яңы әҫәрҙәр, оригиналь сәхнә формаларын, ҡоролоштарын эҙләү хас. Репертуарҙа башҡ. (Ә.Х.Дилмөхәмәтованың “Йософ һәм Алмаҡай”, Р.М.Кинйәбаевтың “Айғырыңды үтескә бир!”, “Гүргә инер сер ине”, Т.Х.Ғарипованың “Ямғыр көткәндә”), татар (Н.Иҫәнбәттең “Һижрәт”), урыҫ (В.П.Гуркиндың “Алтылағы — алтмышта”, А.И.Гельмандың “Осрашыу”) авторҙарының әҫәрҙәре. Театрҙың Т.Уильямс драматургияһына мөрәжәғәт итеүе Ильясованың “Роза тамғаһы” постановкаһында сағылыш ала. Труппа составына актёрҙар Ф.Я.Ғөбәйҙуллина, Ш.И.Дилмөхәмәтова, А.Ш.Зөбәйҙуллина, Ә.Ҡ.Йәнбәков, Р.Х.Ҡудашева, А.К.Әхмәҙуллин һ.б. инә. 2000 йй. алып С.б.д.т. башлыса башҡ. һәм татар драматургияһы әҫәрҙәренә (Т.Ғ.Миңнуллиндың “Диләфрүзгә дүрт кейәү”, Н.Ғәйетбайҙың “Ҡыҙҙар, ишек асығыҙ!”,К.М.Аҡбашевтың “Ут күршеләр”, Н.Асанбаевтың “Күктән төшкән бәхет”, М.Кәримдең “Ҡыҙ урлау”), ш. иҫ. классикаға (“Ғәлиәбаныу”, М.А.Буранғоловтың “Шәүрәкәй”), мөрәжәғәт итә. Шулай уҡ сит ил [Мольерҙың “Скапендың мутлыҡтары”, “Тартюф”, Д.Патриктың “Ҡәҙерле Памела” (“Дорогая Памела”) пьесаһы б‑са “Был ҡарсыҡты нисек кәңкәйтергә?”, К.Чандриның “Бер мөхәббәт — мең ғашиҡ”], урыҫ (В.В.Жеребцовтың “Мин һине бер кемгә лә бирмәйем”, Д.В.Гурьяновтың “Ҡолағымда диңгеҙ шаулауы”) драматургтарының постановкалары ҡуйыла. Балалар һәм үҫмерҙәр өсөн спектаклдәр [З.М.Муллағәлиеваның “Тылсымлы сүлмәк”, башҡ. һәм урыҫ телдәрендә башҡарыла; Р.С.Саяновтың “Мәрәкә Аладдин” (“Смешной Аладдин”)] араһында З.Ф.Сөләймәновтың “Битарафлыҡтан ҡурҡ” (“Бойся равнодушия”; икеһе лә — урыҫ телендә) киҫкен соц. драмаһы айырылып тора. Тарихи темаларға ҡуйылған Х.А.Ирғәлиндең “Инә бүре ҡарғышы” трагедияһы, Ә.Х.Дилмөхәмәтова м‑н И.И.Дилмөхәмәтовтың “Ҡаһым түрә” эпик драмаһы, М.Шахановтың “Сыңғыҙхандың сере” (“Тайна, унесённая Чингисханом”) романы б‑са “Упҡын ситендә” драмаһы, А.Г.Хөсәйеновтың “Бәндәбикә һәм Ерәнсә сәсән” притчаһы, Кинйәбаевтың “Ә Торатау һаман тора...” моңһоу комедияһы үҙенсәлекле ҡоролошо, фольклор элементтарын ҡулланыуы м‑н айырылып тора. Спектаклдәр өҫтөндә Н.И.Ирсаева, А.Н.Йыһаншин (2009 й. алып баш реж., 2012—14 йй. художество етәксеһе), Сөләймәнов (башлыса балалар өсөн), О.З.Ханов, Р.М.Хәкимов, И.Р.Әхмәтвәлиев, К.А.Юлдашев эшләй; художестволы биҙәү м‑н Ғиләжев, Т.Ғ.Йәнекәев, А.В.Нестеров, Л.Ф.Сөләймәнова, Д.П.Хильченко; муз. биҙәү — Н.Ә.Дауытов, У.М.Иҙелбаев, Р.Р.Сәғитов, С.Л.Сәсәнбаев; хореографик — В.В.Астахова, Г.С. һәм Р.М. Ишмаковтар, Э.М.Дауытова һ.б. шөғөлләнә. Труппаға И.И.Баймырҙин, А.Ф.Вилданова, А.Х.Шәһиев, ӨДСА‑ның махсус курсын тамамлаусылар Ю.А.Ғәләүетдинова, М.М.Зөбәйеров, А.С.Ишмөхәмәтов, М.С.Щепкин ис. Театр уч‑щеһын тамамлаусылар Р.Я.Сынбулатов, А.Я.Туҡтаров һ.б. инә. Дир.: А.Е.Полянкин (1990 й. алып), Ф.К.Үтәғолов (1992), А.Р.Хөсәйенов (1992—96), В.М.Солтанғолов (2002 й. алып), Ф.А.Сөләймәнов (вазифа башҡарыусы; 2005 й. алып), Т.Т.Искәндәров (2006 й. алып), Р.И.Ишмуллин (2013 й. алып), Ғ.Л.Һәйетҡолов (2014 й. алып). С.б.д.т. Рәсәй буйлап гастролдәрҙә була.

С.С.Сәйетов

Тәрж. Ә.Н.Аҡбутина

Яндекс.Метрика