СПЕКТРАЛЬ ТЕОРИЯ, операторҙарҙың спектраль теорияһы, матрицаларҙың үҙҡиммәттәре теорияһының һөҙөмтәһе. С.т. механик системаларҙың бәләкәй тирбәлеүҙәрен һүрәтләгәндә, квант механикаһында һ.б. ҡулланыла. Украина ССР-ы ФА-ның Өфөгә эвакуацияланған осоронда С.т. бөгөмлө валдарҙың өйөрөлмә тирбәлешен һәм стабилләштереү проблемаларын (Н.Н.Боголюбов, Н.М.Крылов), кире мәсьәләләрҙең тотороҡлолоғон (А.Н.Тихонов) тикшергәндә ҡулланылған. Респ. С.т. б-са тикшеренеүҙәр 20 б. 50-се йй. алып БДУ-ла (МДУ м-н берлектә), Матем. ин-тында, Механика ин-тында, СДПА-ла, ӨДАТУ-ла, ӨДНТУ-ла алып барыла. Дифференциаль операторҙарҙың спектрҙары һәм үҙ функциялары б-са тарҡалыуҙары (Т.Ғ.Амангилдин, А.М.Әхтәмов, Й.И.Биғлов, Д.И.Борисов, Н.Ф.Вәлиев, Р.Р.Ғәҙелшин, М.Ғ.Ғимаҙисламов, М.Ә.Илһамов, Й.Ш.Илъясов, Х.К.Ишкин, Ю.А.Кордюков, Х.Х.Мортазин, Э.А.Нәзирова, К.Б.Сабитов, Р.С.Сакс, И.А.Соломещ, Й.Т.Солтанаев, С.Ф.Урманчеев, Й.Й.Фазуллин, М.Ғ.Йомағолов һ.б.), С.т. кире мәсьәләләре (Әхтәмов, Илһамов, Солтанаев, Урманчеев) тикшерелгән. СДПА-ла “Операторҙарҙың спектраль теорияһы һәм сиктәш мәсьәләләре” фәнни конференциялары үткәрелә (В.А.Ильин, Сабитов).

Әҙәб.: И л ь г а м о в М.А. Колебания упругих оболочек, содержащих жидкость и газ. М., 1969; М у р т а з и н Х.Х., С а д о в н и ч и й В.А. Спектральный анализ многочастичного оператора Шрёдингера. М., 1988: С а д о в н и ч и й В.А., С у л т а н а е в Я.Т., А х т я м о в А.М. Обратные задачи Штурма-Лиувилля с нераспадающимися краевыми условиями. М., 2009.

А.М.Әхтәмов

Тәрж. Р.Ғ.Ғилманов

 

 

 

Яндекс.Метрика